کال جنی

کال جنی در موقعیت جغرافیایی ۳۳° ۴۹′ ۲۴٫۷۷″ N 56° ۵۰′ ۴٫۲۳″ E در استان خراسان جنوبی قرار دارد. کال اصطلاحی است که به دره یا مسیر ایجاد شده به وسیله سیلاب ها و جریان آب اطلاق می شود. کال جنی یا دره جن ها دره ای است که در شمال طبس و در اطراف روستای ازمیغان و در امتداد خروجی قناتی که در نزدیکی آن قرار دارد واقع شده است و ۳۵ کیلومتر با شهرستان طبس فاصله دارد. دره ای زیبا و حیرت انگیز که بومیان قدیمی آن را دره جن ها نامیده اند و آن را خوف انگیز و محل زندگی ارواح و جن ها میدانستند. برای دست یابی به کف دره نیازمند آشنایی به منطقه است. دره دارای دیواره های بلند و پرشیب است که وارد شدن به آن میتواند خطراتی به همراه داشته باشد. وجود تونل ها و خانه هایی بنام خانه گبرها در دل دیواره ها که برای سکنای زرتشتیان زمان خود ساخته شده است از دیگر جدابیتهای این دره است. ساخت این تونلها و حفرها احتمالا به زمان ساسانیان بازمیگردد. این حفره ها و تونلها در دامنه جداره های این دره قرار گرفته اند. مسیر دسترسی به این حفره ها بسیار دشوار است. در مسیر این حفره ها تونل هایی دیده می شد که احتمالا راه های ارتباطی آنها با هم بوده است.

پس از جدا شدن از جاده آسفالت و دو راهی استخر شاعر و طی حدود ۵ کیلومتر جاده خاکی به محل دره ای می رسیم. از دو مسیر می توان وارد این دره شد. یکی انتهای جاده خاکی که به واقع ابتدای این دره می باشد و متصل به کوه است و دیگری میانه های این جاده خاکی که می توان از طریق یک شکاف ایجاد شده بوسیله فرسایش به درون دره راه یافت. ما راه ابتدایی را توصیه می کنیم. در این محل که متصل به کوه می باشد چشمه آبی روان است که یک منطقه سرسبز را ایجاد کرده است. درختان در هم تنیده نخل که بصورت خودرو روییده اند و نیزار را می توان در اینجا مشاهده کرد.

از این محل میسر آب را دنبال کرده و چشم اندازهای زیبای طبیعی آن را مشاهده می کنیم. در طول این دره بر اثر فرسایش باد و آب ،نقوش و پستی و بلندیهای شگرف و زیبایی ایجاد شده است. در طول مسیر نیزارها و تک درختان نخل را در چند قسمت شاهد هستیم. در قسمتهایی می توان دره را به شکل U و در بعضی نقاط به شکل V مشاهده نمود . در بعضی نقاط هم همگرایی دو دهنه دره را در قسمت بالایی آن می بینیم که بی نظیر است.

دره را که ادامه می دهیم در نقاطی آبشارهای کوچک که در زبان محلی شلن (sholan) نامیده می شود وجود دارد . در جاهایی آب بصورت حوضچه هایی جمع شده که در فصل تابستان مناسب برای آب تنی و فرار از گرمای طاقت فرسای هواست و بالاخره در محلی این آب بوسیله راه آب و تونلهایی که توسط اهالی روستاهای پایین این منطقه ایجاد شده به داخل قنات هدایت می شود.

در این محل فرسایش آب به اوج خود رسیده و نقوش و برجستگیها و خلل و فرج عجیبی را در کف رودخانه ایجاد کرده است. بعد از این منطقه دیگر دره خشک و بی آب و علف می شود. آب به داخل قنات هدایت شده و دره بی نصیب از آب. کمی دیگر در مسیر دره به راه خود ادامه می دهیم که در دیواره دره حفراتی نگاه ما را متوجه خود می سازد.

شاید در نگاه اول احساس کنیم که اینها نیز حاصل فرسایش طبیعت باشد اما با کمی کنکاش می یابیم که اینها ساخته دست بشر است. در ارتفاع ۲ متری از سطح زمین چاه ورودی قرار دارد که با کمک یک همراه می توان به درون آن رفت و سپس از این چاه که حدود ۷-۸ متر ارتفاع دارد و بوسیله جای دست ها و حفرات بدنه آن بالا می رویم و به تالاری بر می خوریم. در دو طرف این تالار دو دالان قرار دارد و هر کدام شامل چندین اتاق می باشد. همه اینها بوسیله بشر و در دل دیواره این دره عجیب پدید آمده است. هنوز می توان رد تیشه معماران آن را بر در و دیوار اتاقکها مشاهده نمود. طبق نظر کارشناس سازمان میراث فرهنگی تاریخ بنای این مکان به دوره ساسانیان بر می گردد و به نظر می رسد محل چله نشینی یکتا پرستان بوده است.

اگر مسیر دره را باز هم بسمت انتهای دره ادامه دهیم به یک محل دیگر اینچنینی بر می خوریم که بر اثر فرسایش سیلابهای موسمی، چاه و محل دسترسی از پایین دره به اتاقکهای آن از بین رفته و دسترسی به آن را از راه پایین دره غیر ممکن کرده است.

در سال ۱۳۸۰ یک مربی صخره نوردی از فدراسیون کوهنوردی از بالای دره و بوسیله ایجاد کارگاه فرود به داخل آن رفته و مشاهدات وی حاکی از شباهت این محل با اتاقکهای قبلی بوده است.

منبع : سیری در ایران

شش‌هزار راهنمای تور چه می‌کنند؟

شش‌هزار و ۲۰۰ نفر راهنمای تور در سراسر کشور هستند که از سازمان میراث فرهنگی و گردشگری کارت گرفته‌اند؛ اما براساس تخمین رییس هیأت مدیره‌ی انجمن صنفی راهنمایان گردشگری تهران، فقط حدود ۱۰ درصد آن‌ها به‌شکل حرفه‌یی کار می‌کنند، یعنی شغل اصلی‌شان راهنمای تور است و از این راه، کسب درآمد می‌کنند.

محمدحسین یزدانی در گفت‌وگو با خبرنگار سرویس گردشگری خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)، درباره‌ی کمبودهای مورد اشاره‌ی آژانس‌داران در بخش راهنمای تور و همچنین راهنمایان مسلط به زبان‌های غیرانگلیسی، اظهار کرد: درست است که بیش از شش‌هزار راهنمای تور دارای کارت در سراسر ایران داریم، اما نه‌تنها در کشور ما، بلکه در سایر کشورها نیز راهنمای گردشگری، شغل دوم یا سوم محسوب می‌شود و این اصلا غیرطبیعی نیست؛ ولی با این حال، گروه دیگری هم هستند که فقط از این راه کسب درآمد می‌کنند و راهنمای تور، شغل اصلی و حرفه‌یی آن‌ها به‌شمار می‌آید.

او ادامه داد: به‌طور تخمینی و نه براساس آمار دقیق، می‌توان گفت فقط حدود ۱۰ درصد از آن شش‌هزار و ۲۰۰ نفر راهنما، به‌صورت حرفه‌یی این شغل را دنبال می‌کنند، یعنی حدود ۶۰۰ نفر و بقیه، این کار را به‌عنوان شغل دوم یا سوم دارند؛ اما آن‌ها هم دوره‌های آموزشی را گذرانده‌اند و تجربه‌ی تور هم دارند.

یزدانی گفت: این موضوع اصلا «مشکل» تلقی نمی‌شود، چون در تمام این سال‌ها، بازار کار گردشگری داخلی یا خارجی آن‌قدر قوی نبوده است که از همه‌ی ظرفیت شش‌هزار نفر استفاده و برای آن‌ها اشتغالزایی دائمی و حرفه‌یی ایجاد شود.

وی همچنین خروج عده‌ای از راهنمایان تور از کشور یا ترک کردن این حرفه از سوی برخی دیگر را امری بدیهی دانست و بیان کرد: وقتی شرایط کاری در حرفه‌ای خاص فراهم نباشد، قطعا باید انتظار داشت که عده‌ای آن را ترک کنند و این مسأله فقط خاص راهنمایان تور نیست.

رییس هیأت مدیره‌ی انجمن صنفی راهنمایان گردشگری استان تهران همچنین درباره‌ی کمبود تعداد راهنماهای غیرانگلیسی‌زبان که به اعتقاد آژانس‌داران، با توجه به افزایش درخواست سفر از بازارهای آسیای شرقی به ایران به‌زودی این مسأله به یک چالش جدی تبدیل خواهد شد، اظهار کرد: ۳۰ درصد از راهنمایان دارای کارت، به زبانی غیر از انگلیسی تسلط دارند و تعداد آن‌ها در گروه زبان‌های خاص مانند چینی و روسی بسیار کم است؛ اما فعلا این موضوع به مشکل تبدیل نشده است، ولی اگر در طولانی‌مدت جمعیت گردشگران، بویژه از بازارهایی مانند چین، روسیه یا حتی اسپانیا زیاد شود، حتما با کمبود مواجه می‌شویم.

او با اشاره‌ای به جمعیت راهنمایان چینی‌زبان، گفت: در حال حاضر حدود ۱۱ راهنمای تور چینی‌زبان دارای کارت و با تجربه در سراسر کشور داریم و دست‌ کم ۱۶۰ مترجم چینی‌زبان هم می‌شناسیم که می‌توان با آن‌ها در تور همکاری داشت. با توجه به این شرایط فعلا مشکل در این گروه از گردشگران، حاد نیست.

یزدانی در ادامه تأکید کرد: به‌طور قطع، با توجه به جمعیت فعال راهنمایان تور، با کمبودی مواجه نمی‌شویم؛‌ اما برای حل مشکل گردشگران زبان‌های خاصی مثل چینی، روسی و اسپانیولی، بهتر است از راهنمای دو زبانه‌ی مقصد و مبدأ استفاده کرد، یعنی راهنمایی که از کشور مبدأ می‌آید و به‌جز زبان اصلی گردشگران، به زبان انگلیسی هم تسلط دارد که در این صورت می‌توان از ظرفیت راهنماهای با تجربه‌ی انگلیسی‌زبان در آن تورها استفاده کرد، این سریع‌الوصول‌ترین راه‌ حل ممکن است. بعد از آن هم می‌توان دنبال استعدادیابی در میان مترجمان مسلط به زبان‌های خاص و علاقه‌مند به حرفه‌ی راهنمای تور بود.

او افزود: زمانی سازمان میراث فرهنگی و گردشگری برای این‌که مشکل این بخش، بویژه گردشگران چینی‌زبان را حل کند، کمیته‌ای را تشکیل داد که یکی از اهداف آن، آموزش راهنمای چینی‌زبان بود. بنابراین برای مترجمان چینی، دوره‌های آموزشی راهنمای تور برگزار کرد، در حالی‌ که این کار اشتباه بود، برای راهنما شدن باید علاقه داشت، وگرنه نتیجه‌ای حاصل نمی‌شود، چه بسا که این اتفاق هم افتاد.